Vandaag waren er rellen in Den Haag. Extreemrechtse groeperingen trokken de straat op, en het beeld dat bij velen is blijven hangen, is dat van woede, vlaggen en geschreeuw. Alsof de onrust op straat de echo is van wat zich de laatste maanden in de politiek voltrekt. We staan aan de vooravond van verkiezingen en zien hoe in de Tweede Kamer wetsvoorstellen worden aangenomen die vooral lijken te polariseren, te verdelen. Het doet pijn om te constateren dat extreem- en radicaal-rechts inmiddels een meerderheid hebben. De toon verharden, de keuzes scherper.
In die drukte van beelden en geluiden dacht ik vandaag terug aan iets heel anders: een eenvoudig bankje langs het Pieterpad. Geen rumoer, geen slogans, maar stilte. Op dat bankje stond een klein gedichtje, in het Limburgs dialect. En juist dat bankje, dat gedicht, die stilte – ze komen me nu weer voor de geest:
Zèt uuch pak ’n mintsje rös ’t leve raos al hel genòg veurbee Zèt uuch luuster nao de sjtèlte um uuch heen en ontdek uuch zèllef | Zet u neer pak een moment rust het leven raast al genoeg voorbij Zet u neer luister naar de stilte om u heen en ontdek uzelf |
Toen ik daar zat, halverwege mijn tocht, merkte ik hoe treffend die woorden aansluiten bij het wandelen zelf. Het Pieterpad is kilometers maken, dag na dag. Maar het is méér dan lopen. Het is ook stilstaan. Het is jezelf neerzetten, letterlijk en figuurlijk. Even pauze nemen, ademen, de stilte horen. Het leven dendert al hard genoeg voorbij.
Juist in dat neerzitten, in die stilte, ontdek je jezelf opnieuw. Tussen de geluiden van vogels, de wind langs je gezicht, het ritme van voetstappen dat plotseling zwijgt. Dan voel je weer waar je vandaan komt, en waar je naartoe gaat. Misschien is dat de grootste les van mijn tocht geweest: niet de eindbestemming, maar de momenten van stilte die onderweg ruimte gaven voor bezinning.
En ik merk dat dit vandaag net zo hard nodig is.
Want laten we eerlijk zijn: de politiek raast. Elke dag nieuwe headlines, nieuwe incidenten, nieuwe verontwaardiging. Maar waar raast het eigenlijk naartoe? Willen we werkelijk een samenleving waarin mensen systematisch tegen elkaar worden opgezet? Willen we echt een politiek waarin angst en boosheid de boventoon voeren?
Ik stel mezelf die vragen, en ik merk dat ze me raken. Want natuurlijk: boosheid kan soms begrijpelijk zijn, angst kan invoelbaar zijn. Maar zodra ze de basis worden voor beleid, voor richting, voor onze gezamenlijke toekomst, gaat er iets mis. Dan raken we kwijt wat ons als mensen verbindt.
En ik vraag me af: geloof je werkelijk in de verhalen van zondebokken die ons nu steeds weer verteld worden? Dat het de ander is die de schuld draagt, die verantwoordelijk is voor jouw zorgen? Of gaat dat toch te ver, diep vanbinnen?
Dat bankje langs het pad herinnerde me eraan dat stilte een raadgever kan zijn. Niet de talkshows, niet de tweets, niet de slogans. Stilte. Gewoon even gaan zitten. De drukte laten passeren. En jezelf de vraag stellen: wat vind ík nu werkelijk belangrijk? Waar wil ik dat ons land heen gaat? Welke waarden gun ik de generatie na ons?
Ik geloof dat we allemaal die momenten nodig hebben. Om los te komen van de hectiek van de dag, om niet mee te gaan in de golf van verontwaardiging en woede, maar om een laag dieper te luisteren. Naar onszelf, naar ons geweten, naar dat zachte stemmetje dat zegt: kies voor menselijkheid, voor verbinding, voor hoop.
Misschien is het ook dat wat mij zo raakt aan wandelen: je loopt niet alleen vooruit, je loopt ook naar binnen. Elke stap brengt je dichter bij de kern van wat je echt belangrijk vindt. En elke bankje dat je tegenkomt kan een uitnodiging zijn om even stil te vallen, even na te denken.
Zo ook nu, in deze dagen vlak voor de verkiezingen. Te midden van alle rumoer, alle leuzen, alle verhitte discussies, is er misschien niets waardevoller dan jezelf een moment stilte gunnen. Even neer te zitten, zoals dat gedicht zegt: Zet u neer, pak een moment rust, luister naar de stilte en ontdek uzelf.
Dus mijn oproep voor vandaag is simpel: neem een pauze. Zoek je eigen bankje, letterlijk of figuurlijk. Adem in, adem uit. Bezin je.
En als je straks het stemhokje instapt, neem die stilte mee. Laat je keuze niet bepalen door angst of door de druk van de massa, maar door wat je in die stilte hebt ontdekt. Kies niet voor meer verdeeldheid, maar voor meer verbinding. Niet voor boosheid, maar voor hoop. Niet voor een politiek van wij tegen zij, maar voor een samenleving van wij mét elkaar.
Want uiteindelijk is dat misschien wel de enige manier waarop we samen verder kunnen.