De afgelopen dagen voerde ik op LinkedIn een discussie met Dennis Lens van Rijn (ik hoop dat hij de banner kan waarderen, zo niet, let me know, haal ik hem weg), kandidaat voor JA21 (plaats 34 op de landelijke kieslijst). Aanleiding waren opnieuw berichten van JA21 die, naar mijn overtuiging, inhoudelijk niet kloppen en structureel gekleurd worden gepresenteerd.
Wie mij volgt weet dat ik daar steeds hetzelfde doe: ik controleer beweringen, leg cijfers ernaast, verwijs naar officiële bronnen en corrigeer waar nodig. Niet vanuit partijpolitieke voorkeur, maar vanuit een eenvoudig principe: als iets feitelijk niet klopt, moet dat benoemd worden voordat het zich verder verspreidt.
Wat er vervolgens gebeurt, is inmiddels voorspelbaar. Mijn onderbouwingen worden weggezet als “fabels”. Mijn verwijzingen naar cijfers worden bestempeld als “gekleurde meningen”. Ik kijk zogenaamd door een “linkse bril”. Wat ontbreekt, is één enkel concreet tegenargument. Geen uitleg waarom een getal niet klopt. Geen bron die het tegendeel aantoont. Geen inhoudelijke weerlegging van wat ik aanvoer. Ik heb hem gevraagd: noem dan één linkse partij die aantoonbaar leugens verspreidt of mensen wegzet op basis van achtergrond of afkomst. Geen antwoord. Ik werd vervolgens “geobsedeerd” genoemd. Mijn gedrag zou “ongezond” zijn. Waarop ik een simpele vraag stelde: wat is problematischer – leugens geloven en doorzetten, of ze corrigeren zodat ze zich niet verder verspreiden? Ook daar bleef het stil.
Dat is geen debat. Dat is afleiding.
Wanneer inhoudelijk weerleggen niet lukt of niet wordt gedaan, verschuift de strategie naar het ondermijnen van de persoon. Je maakt de ander verdacht. Je suggereert dat hij gekleurd is, emotioneel, obsessief. Je zaait twijfel over zijn motieven in plaats van zijn argumenten te weerleggen.
En uiteindelijk word je geblokkeerd.
Of eerdere berichten daarna zijn verwijderd of aangepast kan ik niet vaststellen. Mogelijk zie ik ze simpelweg niet meer. Dat is het voordeel van blokkeren: het gesprek stopt eenzijdig en controleerbaarheid verdwijnt.
Dit is precies wat ik zie bij radicaal en extreemrechts debatgedrag: niet het zorgvuldig wegen van feiten, maar het bespelen van emotie. Niet het aangaan van argumenten, maar het framen van de boodschapper. Niet uitleggen waarom iets niet klopt, maar roepen dat het niet klopt.
Het recent gedeelde filmpje van JA21 is daar opnieuw een voorbeeld van. Aan tafel worden stellige beweringen gedaan. Ze worden ter plekke genuanceerd of tegengesproken. Die nuance verdwijnt in de framing. Wat blijft hangen is de krachtige claim, niet de correctie. Zo ontstaat een parallelle werkelijkheid. Niet door openlijke vervalsing, maar door selectie. Door weglaten. Door versterken wat past in het verhaal en negeren wat schuurt.
En wie dat benoemt, wordt niet weerlegd – maar verdacht gemaakt.
Het patroon is helder:
- Deel een stevige claim.
- Negeer inhoudelijke correcties.
- Frame de criticus als gekleurd.
- Trek de stekker uit het gesprek.
Dat is geen kracht. Dat is zwakte vermomd als zelfverzekerdheid.
Wie echt gelooft in zijn eigen gelijk, kan een inhoudelijke discussie verdragen. Wie zeker is van zijn cijfers, hoeft geen psychologische etiketten te plakken. Wie overtuigd is van zijn verhaal, hoeft geen blokkades op te werpen.
Democratie vraagt om debat.
Debat vraagt om argumenten.
Argumenten vragen om onderbouwing.
Zonder dat blijft er alleen framing over. En framing is geen waarheid.
Dan nog even over het laatste wapenfeit, onderstaand filmpje te vinden op LinkedIn: Dit is op het moment van schrijven van deze blog het meest recente filmpje dat JA21 op LinkedIn deelt. Het zit opnieuw vol stellige claims die bij nadere beschouwing niet overeind blijven.
Neem de uitspraak dat er “duizend asielzoekers per week” naar Nederland komen. Dat klinkt dramatisch en structureel. In werkelijkheid schommelen de cijfers sterk. Volgens de Immigratie- en Naturalisatiedienst en het Centraal Bureau voor de Statistiek lag het aantal eerste asielaanvragen in piekjaren rond de 30.000–40.000 per jaar. Dat is gemiddeld ongeveer 770 per week. Ja, er zijn maanden geweest waarin het rond of boven de 1.000 lag. Maar het als stabiele norm presenteren is een afronding aan de hoge kant die het beeld structureel zwaarder maakt dan de jaargemiddelden rechtvaardigen.
Vervolgens wordt gesteld dat Nederland “aanzienlijk veel meer” opvangt dan de rest van Europa. Ook dat frame houdt geen stand. Cijfers van Eurostat laten zien dat grotere landen als Duitsland, Frankrijk, Spanje en Italië in absolute aantallen structureel meer asielaanvragen ontvangen. Per inwoner zit Nederland in de hogere middenmoot, maar niet structureel bovenaan. Landen als Oostenrijk, Griekenland en Cyprus zaten per capita regelmatig hoger. “Aanzienlijk veel meer” is dus geen feitelijke constatering, maar politieke framing.
Dan Polen. In het filmpje wordt gesuggereerd dat Polen “niemand meer binnenlaat” en zich niet meer aan Europese regels houdt. Dat is simpelweg te kort door de bocht. Polen heeft een fysieke barrière geplaatst aan de grens met Belarus en hanteert een zeer streng grensbeleid, waar ook veel kritiek op is. Maar Polen ontvangt nog steeds asielaanvragen en valt onder het Europese rechtskader. Een lidstaat kan zich niet eenzijdig losmaken van EU-asielregels zonder consequenties. “Niemand meer binnenlaten” is retoriek, geen juridische realiteit.
De uitspraak dat Nederland “achterblijft” in het beperken van migratie is geen feit, maar een politieke waardering. Nederland heeft maatregelen genomen, van versnelde procedures tot discussies over spreiding en plafonds, en is gebonden aan internationale verdragen. Of dat voldoende is, is een politieke keuze. Het is geen controleerbare waarheid.
En dan het stikstof- en milieubeleid. Het klopt dat de uitspraak van de Raad van State in 2019 leidde tot stilgelegde bouwprojecten en economische impact. Dat is reëel. Maar doen alsof dit het exclusieve falen is van “zogenaamde middenpartijen” is een versimpeling van jarenlang breed gedragen beleid over meerdere kabinetten. De economische schade is onderwerp van debat; de politieke schuldtoewijzing in het filmpje is eenzijdig.
Wat hier zichtbaar wordt, is een patroon: een kern van waarheid wordt uitvergroot, afgerond naar boven, ontdaan van nuance en vervolgens gepresenteerd als bewijs van structureel falen. De nuance – die er wél is – verdwijnt uit beeld.
Dat is geen neutrale informatievoorziening. Dat is framing.
En wie het debat serieus neemt, zou juist bij zulke stevige claims de precisie moeten zoeken – niet de overdrijving.
Even gewoon rekenen…. waar hebben we het over. Het klinkt zo veel 1000 per week!!! Die 1000 per week is gemiddeld 10 personen per gemeente. Voor diegene die denkt “ik vind 10 voor een kleine gemeente best veel per week”. Bedenk dan dat de spreidingswet naar moet rato gaan. Dit houdt in (uitgaande van het maximum van JA21, de te hoge 1000 per week):
- Amsterdam (920.000 inwoners): ruim 50 per week
- Schiermonnikoog (1000 inwoner): 0,05 per week
Schokkende cijfers van een enorme tsunami, of niet?
